Barn og unge – ei smart investering 

Per dd er det over 366.000 uføre her i landet. 22.000 av desse er under 29 år. Nesten 1/3 del av dei som er uføretrygda har ein psykisk liding eller åtferdsforstyrringar. Nesten 1 av 5 personar mellom 18 og 59 år er ikkje i arbeid eller utdanning.

Lærarar i Kinn kommune rapporterer om at åtferdsvanskar hos elevar i skule er eit aukande problem, og dei bruker store ressursar for å løyse desse utfordringane. Dette er tid og ressursar som skulle vore nytta til undervisning. Stadig fleire unge slit med psykiske vanskar. Dette er også tilfelle i Kinn.

Vi har eit sterkt aukande antal eldre, samstundes som vi manglar folk i pleie og omsorgssektoren. Dette blir ei kjempeutfordring framover. Då kan vi ikkje sitte å sjå på at stadig fleire unge utviklar problem av ulike slag som fører til at dei vert uføre og endar opp som ressurskrevjande brukarar i helse-, omsorgs- og sosialsektoren. Vi treng friske og sterke unge som kan bidra til fellesskapet. Ikkje berre for samfunnet sin del sjølvsagt, men ikkje minst for at den einskilde skal oppleve eit godt liv, føle meistring og tilhøyring. I samband med ny barnevernsreform er det krav til at kommunane utarbeider ein plan for førebygging av omsorgssvikt og åtferdsvanskar. Dette arbeidet er også Kinn kommune i gang med. Her er det viktig at vi politikarar er på. Men skal denne planen bli noko anna enn eit skrivebordsdokument, må det følge ressursar med. Kinn kommune skal vere ein god kommune å vekse opp i, bu i og bli gammal i. Då må vi prioritere tiltak for å førebygge åtferdsvanskar, psykisk og fysisk vanhelse, og sosiale vanskar. Hos heile befolkninga eigentleg, men jo tidlegare ein kjem inn, jo større moglegheit for å lykkast. Difor vil Sp ha eit spesielt fokus på barn og unge sine oppvekstvilkår. Kinn Senterparti vil

  • Jobbe for ei god kommunal jordmorteneste og svangerskapsomsorg

  • Ha økt bemanning i barnehagane

  • Opprette vikarpool i barnehage og skule for å sikre nok kvalifiserte vikarar

  • Ha eit trygt og kvalitetssikra læringsmiljø for barn og unge i heile oppvekstsektoren. Dette meiner vi best vert sikra gjennom to- pedagogordning i skulen.

  • At nødvendig informasjon må følge elevane når dei går frå barnehage til skule, frå barneskule til ungdomsskule og frå grunnskule til vidaregåande skule

  • At spesialpedagogiske tiltak vert sett og inn og følgt opp umiddelbart etter at behov er avdekka.

  • Styrke skulehelsetenesta og sikre at alle skular har tilgang til helsesjukepleiar, og miljøterapeut med sosialfagleg høgskuleutdanning

  • Ha ungdomar med MOT

  • Styrke den fleirkulturelle kompetansen i barnevernet

  • Hindre at Barnevernet vore ein salderingspost

  • Styrke tenestene innan psykiatri, rusomsorg og PPT

Vidare vil vi:

  • At alle barn som ønsker det, skal få delta på ein organisert aktivitet uavhengig av familien sin økonomi.

  • Fremme friluftsliv og støtte frivillige som legg til rette for friluftsliv, merking av turløyper og stiar

  • Støtte nærmiljøtiltak som kan fremje trivsel og tilhøyring

Ja, desse tiltaka kostar, og vi er alle kjent med den vanskelege økonomiske situasjonen kommunen er i. Stat og kommune brukar fleirfaldige millionar på dei som fell utanfor. Rus og psykiatri er kostbart. Dessverre er det kapitalismen som rår. Menneskelege lidingar kan ikkje målast i pengar. Men kva det kostar på sikt for samfunnet når menneske fell utanfor, og kanskje til et liv prega av rus-, psykiske problem og/eller kriminalitet har nokon rekna på. «Utanforrekneskapen» er et verktøy som syner kor mykje samfunnet potensielt kan spare på å førebygge framfor å reparere. For politikarar og spesielt interesserte syner eg til ks.no.

James Heckman, som er nobelprisvinnar i økonomi har uttalt ar det er lønsamt å investere i tidleg barndom. Førebygging løner seg for einskildmenneske og samfunn.